ΔΥΣΑΡΙΘΜΗΣΙΑ- ΑΝΑΡΙΘΜΗΣΙΑ

Ζωή Δελιακίδου

Ψυχολόγος με ειδίκευση στις μαθησιακές δυσκολίες

Η λέξη δυσαριθμησία (δυσκαλκιουλία) σημαίνει ότι ο μαθητής έχει δυσκολία στο να διεξάγει ορισμένες πράξεις αριθμητικής ή μαθηματικών. Μία άλλη ονομασία, η αναριθμησία (ακαλκιουλία) σημαίνει ότι ο μαθητής δεν μπορεί να κάνει καμία μαθηματική πράξη, ή ο,τιδήποτε έχει σχέση με αριθμητική.

Αυτοί οι όροι, όπως χρησιμοποιούνται από τους εκπαιδευτικούς ή τους σχολικούς ψυχολόγους, περιγράφουν προβλήματα από την πλευρά των μαθητών, όσον αφορά την εκμάθηση της χρήσης των αριθμών, έτσι ώστε να είναι σε θέση να πραγματοποιήσουν πρόσθεση, αφαίρεση, πολλαπλασιασμό και διαίρεση. Ή περιγράφουν προβλήματα στη μελέτη ή έκφραση των σχέσεων μεταξύ ποσοτήτων και μεγεθών τα οποία εκπροσωπούνται από νούμερα και σύμβολα.

Περίπου 60% των ατόμων με δυσλεξία έχουν δυσκολία στα μαθηματικά, περίπου 11% από αυτά τα άτομα υπερέχουν στα μαθηματικά ενώ το υπόλοιπο ποσοστό έχει συνηθισμένες μαθηματικές ικανότητες. Παρόλο που σχετίζεται στενά με την δυσλεξία η δυσαριθμησία θα πρέπει να θεωρείται μία ξεχωριστή και διαφορετική μαθησιακή δυσκολία.

Συμπτώματα της δυσαριθμησίας είναι:

  • Προβλήματα στις πράξεις της πρόσθεσης, αφαίρεσης, πολλαπλασιασμού και διαίρεσης.
  • Δυσκολία στην εκμάθηση της προπαίδειας
  • Σύγχυση όσον αφορά τα μαθηματικά σύμβολα όπως: + και x, -, ÷ και =, < και > και άλλα.
  • Δυσκολία στο να καταλάβουν τα άτομα λέξεις που χρησιμοποιούνται για να περιγράψουν μαθηματικές λειτουργίες όπως η «διαφορά» ή το «υπόλοιπο».
  • Τάση να αντιστρέφουν ή να μεταθέτουν νούμερα στην γραφή όπως π.χ να γράφουν 31 αντί για 13
  • Δυσκολία στο να κατανοήσουν έννοιες που σχετίζονται με τον χρόνο ή στο να μάθουν να λένε την ώρα
  • Δυσκολία στο να αντιλαμβάνονται και να θυμούνται μαθηματικούς κανόνες ή την σειρά με την οποία πρέπει να γίνουν οι πράξεις
  • Δυσκολία στο να καταλάβουν τις έννοιες «δανείζομαι» ή «μεταφέρω» ή να υπολογίζουν τα κρατούμενα στις μαθηματικές πράξεις όπως η αφαίρεση και η πρόσθεση.

Ένας μαθητής με δυσαριθμησία (δυσκαλκιουλία) μπορεί να κάνει λάθη σε απλά προβλήματα και να καταλήγει σε λύσεις όπως π.χ. 2×5=7. Εδώ φαίνεται η σχέση που υπάρχει στη δυσαριθμησία και τη δυσλεξία. Τα μαθηματικά σύμβολα αποτελούν μια ξεχωριστή γλώσσα και μπορούν να παρερμηνευθούν ή να μεταφερθούν όπως ακριβώς τα γράμματα του αλφάβητου. Ακόμη ένα κοινό σύμπτωμα είναι η συνήθεια να μετρούν οι μαθητές με τα δάχτυλα τους ή να ζωγραφίζουν γραμμές στο χαρτί αντί να χρησιμοποιούν νούμερα.

Υπάρχει περίπτωση ένα παιδί να γνωρίζει αμέσως την λύση σε κάποια προβλήματα μαθηματικών αλλά να είναι πολύ αργό στην επίλυση τους με χαρτί και μολύβι ή και να μην τα καταφέρνει καθόλου στο να τα επιλύσει με αυτόν τον τρόπο. Αυτό οφείλεται στα προβλήματα δυσλεξίας όσον αφορά την γλώσσα και συμβαίνει όταν ένα παιδί βασίζεται στις οπτικοχωρικές δεξιότητες συλλογισμού για να εικονοποιήσει το πρόβλημα και την επίλυσή του και όχι στον σειριακό χειρισμό των αριθμών. Κατά ειρωνικό τρόπο αυτές οι ικανότητες μπορεί να καταστήσουν ικανό το παιδί να υπερέχει αργότερα στα ανώτερα μαθηματικά όπως η τριγωνομετρία κ.α. όμως συχνά κρατούν το παιδί πίσω κατά τα πρώτα χρόνια όταν η έμφαση δίνεται στην απλή αριθμητική και την αποστήθιση.

Συχνά υπάρχουν σχετιζόμενα προβλήματα και σε άλλους τομείς. Ένας μαθητής που δεν μπορεί να κάνει σωστά μαθηματικά μπορεί επίσης να έχει πρόβλημα στα:

 

  • να μπερδεύει το δεξιά με το αριστερά
  • να ακολουθεί κατευθύνσεις (όπως χάρτες ή διαδοχικές οδηγίες)
  • να μάθει να λέει την ώρα
  • να έχει συνέπεια στην ώρα
  • στις μουσικές νότες
  • στον φυσικό συντονισμό στα σπορ ή τον χορό
  • να θυμάται τα γεγονότα που έγιναν στο παρελθόν με την σωστή σειρά.